Ölümlü ve yaralanmalı kazaların yarısında motosiklet var; zorunlu sigortaya tabi motosikletlerin yarısından fazlası sigortasız

Türkiye'nin trafiği hızla motosiklete dönüyor. İçişleri Bakanlığı verilerine göre motosiklet sayısı 2019'da 3,3 milyondu; Temmuz 2026 itibarıyla 7,3 milyona ulaştı. Motosikletin toplam taşıtlar içindeki payı aynı dönemde yüzde 14,1'den yüzde 21,3'e çıktı. TÜİK verilerine göre yalnızca Temmuz 2026'da trafiğe kaydedilen 207 bin 508 taşıtın yüzde 48,1'i motosikletti.

Kaza tablosu da bu büyümeyle birlikte değişti. İçişleri Bakanlığı'nın açıkladığı verilere göre 1 Ocak – 8 Temmuz 2026 döneminde yaşanan 138 bin 833 ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının 69 bin 131'inde motosiklet vardı. Yani ölümlü ve yaralanmalı her iki kazadan yaklaşık birine bir motosiklet karıştı. Bakanlık verilerine göre motosikletle ilgili kazalarda 2024'te 1.553, 2025'te 1.675 kişi hayatını kaybetti.

Kazayı önlemek kadar, sonrası da önemli

Bunu da okuyun: Yeni otomobilde kasko yüzde 80, 21 yaş ve üzerinde yüzde 1: Fark sigorta bilinci mi, alım gücü mü?

Motosiklet kazaları çoğunlukla denetim, eğitim ve güvenlik ekipmanı başlıklarında konuşuluyor. İçişleri Bakanlığı'nın Temmuz 2026'da açıkladığı 2026–2027 Motosiklet Denetimleri Eylem Planı da bu başlıkları ele alıyor: kavşaklarda motosiklet bekleme alanları ve kontrollü şerit paylaşımına yönelik çalışmalar ve pilot uygulama, reflektif ekipman, yasa dışı modifikasyonlarla mücadele ve sürücü eğitimi. Bu adımlar için Bakanlığa teşekkür etmek gerekir.

Ama kazanın bir de ertesi günü var. Motosiklet bir yayaya, bir otomobile ya da başka bir motosiklete çarptığında zararı kim ödeyecek?

Türkiye Sigorta Birliği'nin Temmuz 2025 verilerine göre trafikteki yaklaşık 6,77 milyon motosiklet ve yük motosikletinin yalnızca 2,42 milyonunun trafik sigortası vardı. Zorunlu trafik sigortasına tabi yaklaşık 5,5 milyon motosikletin yüzde 56,5'i sigortasızdı. Yani zorunlu sigortaya tabi motosikletlerin yarısından fazlası trafiğe sigortasız çıkıyordu.

Faturayı kim ödüyor?

Sigortasız bir aracın neden olduğu kazada ölüm ve yaralanma zararlarını Güvence Hesabı karşılıyor. Hesabın kaynağı ise zorunlu trafik sigortası primlerinden ayrılan katılma payları. Başka bir deyişle, sigortasız motosikletin yol açtığı bedeni zararların yükü, dolaylı olarak sigortasını düzenli yaptıran araç sahiplerinin ödediği primlerden karşılanıyor. Hesap, ödediği tutarı sigortasız aracın işleteninden ya da sürücüsünden geri istemeye çalışıyor; ama bu her zaman mümkün olmuyor.

Sigortasız bir motosikletin çarptığı aracın maddi hasarı ise Güvence Hesabı kapsamında değil. Aracın kaskosu varsa sahibi kaskosuna başvurabiliyor; yoksa zararını sigortasız aracın işleteninden ya da sürücüsünden almaya çalışmak zorunda kalıyor.

1 Ocak 2027: Kapsam genişliyor

Bugüne kadar silindir hacmi 50 cc ve altında olan, elektrikli olanlarda gücü 4 kilovatı geçmeyen motorlu bisikletler zorunlu trafik sigortasından muaftı. İMAS verilerine göre 50 cc ve altındaki motosiklet sayısı yaklaşık 1,2 milyon. TBMM'de 12 Şubat 2026'da kabul edilip 27 Şubat 2026'da Resmî Gazete'de yayımlanan 7574 sayılı Kanun'la motorlu bisikletler zorunlu trafik sigortası kapsamına alındı. Kanunda ayrıca "elektrikli skuter" tanımına yer verildi; bu araçlarda sorumluluk genel hükümlere tabi olmaya devam ediyor. İlgili hüküm (Kanun'un 28. maddesi) 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek.

Bu doğru ve gerekli bir adım. Ancak zorunluluk tek başına sigortalılık anlamına gelmiyor. Zaten zorunlu olan motosikletlerde sigortasızlığın yarının üzerinde olması, yeni kapsama girecek araçlarda da benzer bir tablo oluşabileceği riskine işaret ediyor.

Sorularımız

Motosiklet Denetimleri Eylem Planı'na trafik sigortası denetimi de eklenebilir mi? Yol kontrollerinde ekipman ve modifikasyon denetimlerinin yanında, trafik sigortası kontrolüne de ayrıca ağırlık verilebilir mi?

Kurye ve teslimat şirketleri, kendi sürücülerinin motosikletlerinin sigortalı olduğunu nasıl güvenceye alıyor?

1 Ocak 2027'de kapsama girecek motorlu bisiklet sahiplerine, sigorta zorunluluğu nasıl ve hangi kanaldan duyurulacak?

Sigorta sektörü, motosiklet için daha erişilebilir ürünler ve satış kanalları geliştirebilir mi?

Motosiklet festivallerine sponsor olan sigorta şirketleri, kurye firmalarıyla birlikte kuryelerin çalışma saatlerine uygun, ücretsiz güvenli sürüş buluşmaları düzenleyebilir mi? Bu buluşmalar, kuryeye özel ferdi kaza ve sağlık teminatlarıyla ve kurye firmalarının tüm motosikletlerini kapsayan filo poliçeleriyle desteklenebilir mi?

Motosiklet trafiği büyümeye devam edecek. Kazayı önlemek kadar, kaza olduğunda zarar görenin mağdur kalmamasını sağlamak da trafik güvenliğinin bir parçası.

#Motosiklet #TrafikSigortası #GüvenceHesabı #Motokurye #TrafikGüvenliği #SigortanınSesi