Pandemide duran işyerinin çalışanına borçlanma hakkı: eksik prim günü satın alınabilecek

Bakanlar Kurulu, Covid-19 tedbirleri nedeniyle işyeri kapanan ya da ekonomik zorlukla faaliyetine ara veren işyerlerinde çalışan sigortalılara, o dönemi borçlanarak prim günü saydırma hakkı tanıdı. Yasa Gücünde Kararname 27 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve 29 Temmuz 2026 tarihinden başlayarak yürürlüğe girdi.

Kararname ne getiriyor

Doksan üç bölü iki bin yirmi altı sayılı Yasa Gücünde Kararname, Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar Yasası kapsamındaki sigortalıları ilgilendiriyor. Kararname, Resmî Gazete'nin 157'nci sayısında, 27 Ağustos 2026 tarihinde yayımlandı.

Kapsam, Bulaşıcı Hastalıklar Üst Komitesi önerileri doğrultusunda Sağlık Bakanlığının aldığı Covid-19 tedbir kararları uyarınca faaliyetine ara verilen işyerleri ile açık sektör olmasına karşın ekonomik zorluk nedeniyle faaliyetine ara veren işyerlerinde çalışan sigortalılar olarak belirlenmiş.

Kararname 14 Mart 2020 ile 31 Mayıs 2022 tarihleri arasındaki dönem için uygulanıyor. Sigortalı, bu dönemin tercih ettiği kadarını borçlanabiliyor; borçlanılan süre Malullük, Yaşlılık ve Ölüm sigortaları için ödenmiş gün sayısına ekleniyor.

Kimler yararlanabilir, bedeli ne

Haktan yararlanmak için iki koşul aranıyor. Sigortalının aylık talebinde bulunmuş olması ve bu hakkı kullanarak ya da kullanmayarak aylık almaya hak kazanıyor olması gerekiyor.

Borçlanma bedeli, ara verme döneminden önceki son gelir basamağının ya da prime esas kazancın ödeme tarihindeki karşılığı üzerinden hesaplanıyor. Kararnameye göre sigortalı hissesinin yanında işveren ve devlet hissesi de sigortalı ya da hak sahipleri tarafından ödeniyor.

Bu, ödenecek tutarın yalnız çalışan payından ibaret olmadığı anlamına geliyor. Üç hisse birden sigortalının üzerinde kalıyor.

Aylık nasıl hesaplanacak

Borçlanmada prime esas kazançlar, Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar Yasası'nın 62, 62A ve 62B maddelerinde tarif edilen ortalama aylık kazancın hesaplanmasında dikkate alınıyor.

Aylık hesaplanırken ödeme günündeki basamak ya da gelir karşılığı değil, borçlanılan sürenin ait olduğu tarihte seçilmiş basamak değeri ya da o tarihte alınan ücret esas alınıyor.

Kararnamenin yürütülmesi çalışma işleriyle görevli bakanlığa verildi.

Metinde olmayanlar

Kararname metninde başvuru için bir son tarih yer almıyor. Başvurunun hangi belgeyle ve nereye yapılacağı da kararnamede yazmıyor; bu ayrıntıların uygulama duyurularında açıklanması bekleniyor.

Borçlanma bedelinin taksitle ödenip ödenemeyeceğine ilişkin bir kural da metinde bulunmuyor.

Bu haberin hazırlandığı tarihte, haktan kaç sigortalının yararlanabileceğine dair açıklanmış bir tahmin yok.

Değerlendirme

Bu değerlendirme düzenlemeye karşı değil. Pandemi döneminde işi duran bir çalışanın prim günü kaybını telafi edebilmesi doğru bir imkândır ve emeklilik hesabında iki yıllık bir boşluk, insanın ömrünün sonuna kadar taşıdığı bir eksiktir.

Buna karşılık bir noktanın açıkça söylenmesi gerekir: bu hak parayla kullanılıyor ve bedeli üç hisseyi birden kapsıyor. Yani pandemi döneminde geliri kesilen kişi, o dönemi geri almak için bugün hem kendi payını hem işverenin payını hem de devletin payını ödüyor.

İkinci nokta bilgiye erişim. Kararname yürürlüğe giriyor, ancak başvuru usulü, belgeler ve varsa süre metinde yok. Bir hak, nasıl kullanılacağı yazılmadığında yalnız takip edenler için var olur.

Beklentimiz üç maddedir. Birincisi, başvuru usulü ve gerekli belgeler tek sayfalık bir duyuruyla ilan edilsin. İkincisi, sigortalının ödeyeceği tutarı önceden görebileceği bir hesap örneği yayımlansın. Üçüncüsü, başvuru için bir süre öngörülüyorsa bu süre açıkça yazılsın.

Bir hakkın değeri, duyulduğu kadardır.