Bilirkişi ön raporu: soruşturma dosyasında iki sigorta poliçesi bulunmuyor

Girne açıklarında 30 Ağustos günü batan Filo Jet adlı yolcu gemisine ilişkin soruşturmada bilirkişi olarak görevlendirilen Kaptan Ulus Göker'in ön raporunda, dosyada yolcu sorumluluk sigortası ile tekne ve makine sigortası poliçelerinin bulunmadığı belirtildi. Raporda, bu belgelerin şirketten istendiği kaydedildi. Soruşturma sürüyor.

Raporda ne yazıyor

Basına yansıyan ön rapora göre bilirkişi, soruşturma dosyasında iki poliçenin yer almadığını tespit etti: yolcu sorumluluk sigortası poliçesi ile tekne ve makine sigortası poliçesi. Raporda, söz konusu belgelerin işletmeci şirketten talep edildiği ifade edildi.

Aynı rapor, denetim tarafına ilişkin bir tespit daha içeriyor. Bir kaptan ile bir başmühendisten oluşan denetleme kurulunda görevlilerin emekli olmasının ardından yeni atama yapılmadığı, kurulun yaklaşık üç ila beş yıldır fiilen çalışmadığı belirtildi.

Rapor ön rapordur; nihai raporun, istenen belgeler dosyaya girdikten sonra hazırlanacağı bildirildi.

Bu iki poliçe ne işe yarar

Yolcu sorumluluk sigortası, taşıyanın yolculara karşı doğan sorumluluğunu güvence altına alır. Ölüm ve yaralanma hâlinde ödeme bu teminattan yapılır; teminatın sınırı poliçede yazar.

Tekne ve makine sigortası ise geminin kendisini ve makine donanımını kapsar. Bu teminat armatörün malına ilişkindir; yolcuya doğrudan ödeme yapılan yer değildir.

İki teminat farklı işler görür. Birinin varlığı diğerinin yerine geçmez; ikisi ayrı ayrı yapılır, ayrı ayrı prim ödenir.

Karıştırılmaması gereken ayrım

Bir poliçenin soruşturma dosyasında bulunmaması, o poliçenin hiç yapılmadığı anlamına gelmez. Belge şirkette olabilir, sigortacıda olabilir, henüz dosyaya sunulmamış olabilir.

Bu gazete, geminin sigortasının bulunup bulunmadığına dair bir tespitte bulunmuyor. Bilirkişinin yazdığı şey şudur: belgeler, raporun hazırlandığı aşamada dosyada değildi ve şirketten istendi.

Poliçelerin varlığı, kapsamı, teminat tutarları ve hangi sigortacıda bulunduğu bu haberin hazırlandığı tarihte resmî bir kaynak tarafından açıklanmış değil.

Açık kalanlar

Sefer izni verilirken geminin sigorta belgelerinin kontrol edilip edilmediği ve bu kontrolün kayda geçirilip geçirilmediği bilinmiyor.

Denetleme kurulunun ne zamandan beri toplanmadığı ve bu sürede denetim görevinin başka bir birimce yürütülüp yürütülmediği de açıklanmadı.

Soruşturma devam ediyor. Bu haberde adı geçen kişi ve kurumlar hakkında masumiyet karinesi geçerlidir; sorumluluğa ilişkin nihai değerlendirmeyi yetkili merciler yapacaktır.

Değerlendirme

Bu değerlendirme hiçbir şirketi ve hiçbir kişiyi işaret etmiyor. Bir kayıt düzenini tarif ediyor.

Sigortacılıkta poliçenin kendisi kadar önemli olan şey, o poliçenin nerede kayıtlı olduğudur. Bir yolcu gemisi sefere çıkarken sigorta belgeleri bir yerde görülmüş, okunmuş ve kaydedilmiş olmalıdır. Bu kayıt varsa, kaza sonrası ilk günlerde kimse belgeyi aramaz.

Bilirkişinin tespiti tam da bu noktaya değiyor: belge aranıyor. Aranıyor olması tek başına bir kusur iddiası değildir; ama belgenin nerede durduğunu bilen bir sistemin bulunmadığını gösterir.

Beklentimiz iki maddedir. Birincisi, yolcu taşıyan gemilere sefer izni verilirken sigorta poliçelerinin kontrol edildiği kayda geçsin ve bu kayıt tarih ve poliçe numarasıyla saklansın. İkincisi, denetim görevini yürüten kurulun toplandığı tarihler ve ürettiği kararlar yıllık olarak yayımlansın.

Bir güvencenin var olduğunu söylemek yetmez. Nerede yazılı olduğunu da göstermek gerekir.