Zincirin en ince halkası
Lübnan'da 2026'nın ilk dokuz ayında sigorta düzenlemesi hızlandı. Ama hız her halkada aynı değil. Aracıya düşen yükümlülüklerin tarihi, tutarı ve son günü belli; şirkete düşen sermaye reformu ise henüz bir ihale dosyası.
Bu sayıda Lübnan'dan dört haber var. Dördü de aynı komisyondan, aynı yılın içinden çıkıyor. Yan yana konduklarında tek bir şey söylüyorlar: düzenleme ilerliyor, ama zincirin farklı halkalarında farklı hızlarda.
Sıralayalım. Asgari sermayenin yeniden belirlenmesi için ocak ayında teknik destek ihalesine çıkıldı, şubatta şartname yayımlandı, martta teklif süresi uzatıldı. Yani yılın ilk çeyreği, sermaye reformunun kendisiyle değil, o reformu hazırlayacak danışmanın seçimiyle geçti. Bugün elimizde bir sermaye tutarı yok; bir çalışma yöntemi var.
Aracı tarafında tablo başka. Şubatta tarifeye uyum genelgesi gönderildi: aracı, resmî tarifeye ekleme ya da değişiklik yapamaz, aksi hâlde azami cezalar uygulanır. Temmuzda banka teminatı yeniden belirlendi ve Resmî Gazete'de yayımlandı; tutarlar delege sayısına göre kademelendi, mevcut aracılara uyum için 31 Aralık 2026 tarihi verildi. Arada, şubat ve mart aylarında, ruhsat yenileme şartlarını yerine getirmeyen aracıların adları listeler hâlinde yayımlandı.
Üç işlem, üç ay, tek muhatap. Aracının önünde somut bir tutar, somut bir tarih ve adının geçebileceği bir liste var. Şirketin önünde ise bir teknik şartname.
Bu, bir eleştiri olarak okunmak zorunda değil. Sermaye eşiğini yeniden belirlemek, bir tutar yazmakla olmuyor; niceliksel etki çalışması istemek, ihaleyi uzatmak, teklifleri usulünce açmak bir ciddiyet göstergesi. Aracı teminatını yükseltmek ise tek kararla mümkün. Doğası gereği biri yavaş, diğeri hızlı.
Ama sonucu değiştirmiyor. Denetimin görünen yüzü, 2026 boyunca aracı oldu. Sektörle temas eden, kamuya açık listede adı yazılan, teminatını yenileyecek olan taraf o. Şirket cephesinde ise henüz kamuya dönük bir yükümlülük doğmadı.
Bunun bir riski var. Sermaye tarafı geciktikçe, aracı tarafındaki sıkılaşma tek başına kalır. Poliçeyi satan denetlenirken poliçeyi taşıyan şirketin ödeme gücü aynı takvimde ele alınmazsa, sigortalının karşılaştığı güvence eksik kalır. Aracının teminatı bir komisyon alacağını güvenceye alır; tazminatı ödeyen şirkettir.
İkinci mesele takvim. Mevcut aracılara verilen 31 Aralık 2026 tarihi, bu yılın sonunda piyasada bir eleme yaratacak. Yılda on bin dolarlık kademeyle elli bin dolara çıkan bir teminat, küçük aracıyı zorlayacak bir yük. Şubat ve mart listelerinde adı geçen yüz dört kayıt, daha teminat yürürlüğe girmeden yenileme şartlarını karşılayamamış aracıların bulunduğunu gösteriyor. Yıl sonunda tablo daha nettir.
Bu, konsolidasyonun kendiliğinden bir kötülük olduğu anlamına gelmez. Aracı sayısının azalması, kalanların daha sağlam olması demekse sigortalının lehinedir. Yeter ki eleme, teminat tutarını ödeyebilenle ödeyemeyeni değil, işini doğru yapanla yapmayanı ayırsın.
Üçüncüsü, tarife genelgesinin sessiz mesajı. Komisyon, aracının resmî tarifeye ekleme yapamayacağını hatırlatma gereği duyduysa, sahada bunun aksinin yaşandığını biliyor demektir. Genelgenin dayandığı metinlerin bazıları 1968, 1977, 1978 tarihli. Yani kural yeni değil; hatırlatma yeni.
Buradan çıkan tablo şu: Lübnan'da sigorta denetimi 2026'da yeniden konuşur hâle geldi ve ilk sözünü aracıya söyledi. Sıra, sermaye eşiğinde. Ocakta başlayan ihale süreci mart ortasında teklif açılışına ulaştı. Bundan sonrası, o çalışmadan çıkacak rakamın ne zaman ve hangi geçiş süresiyle yürürlüğe gireceğine bakacak.
Zincir, en ince halkası kadar taşır. Ama en ince halkayı kalınlaştırmak, diğerlerinin ölçüsünü almayı ertelemenin gerekçesi olamaz.
