Το σύστημα πιστοληπτικής βαθμολόγησης της Κύπρου συμπλήρωσε δύο μήνες: 986 άτομα ενημερώθηκαν για τα δικά τους δεδομένα
Το σύστημα πιστοληπτικής βαθμολόγησης που εφαρμόζεται στην Κύπρο συμπλήρωσε δύο μήνες λειτουργίας. Σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε στο Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΚΥΠΕ) ο Γενικός Διευθυντής του Γραφείου Πιστοληπτικής Αξιολόγησης Artemis, Γιάννης Τομασίδης, κατά το διάστημα αυτό 986 φυσικά και νομικά πρόσωπα είχαν πρόσβαση στα δικά τους δεδομένα.
Το σύστημα Πιστωτικής Βαθμολόγησης, στο πλαίσιο της αναβάθμισης του Μηχανισμού Ανταλλαγής Δεδομένων Artemis, ξεκίνησε να παράγει βαθμολογία πιστοληπτικής ικανότητας στις 15 Ιουλίου 2026.
Ο Τομασίδης ανέφερε ότι το έργο αποτελεί σημαντική επένδυση υποδομής για τον χρηματοπιστωτικό τομέα και την κυπριακή οικονομία.
Πώς υπολογίζεται η βαθμολογία
Η πιστωτική βαθμολογία ορίζεται ως μια αριθμητική τιμή που αποδίδεται με βάση στοιχεία τα οποία προκύπτουν από την πιστωτική συμπεριφορά του οφειλέτη και διατηρούνται στη σχετική βάση δεδομένων. Στην Κύπρο, αυτά τα στοιχεία αποθηκεύονται στο πλαίσιο του Μηχανισμού Ανταλλαγής Δεδομένων Artemis.
Σκοπός της βαθμολογίας είναι να τοποθετήσει τον οφειλέτη σε μια κλίμακα πιστοληπτικής ικανότητας και να προσδιορίσει την πιθανότητα αδυναμίας εκπλήρωσης των υποχρεώσεών του τους επόμενους δώδεκα μήνες.
Στο σύστημα έχουν πρόσβαση οι τράπεζες, οι πάροχοι πιστωτικών υπηρεσιών και οι εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης που συμμετέχουν στον Μηχανισμό Ανταλλαγής Δεδομένων Artemis. Οι οφειλέτες μπορούν επίσης να πληροφορηθούν τη δική τους βαθμολογία απευθυνόμενοι στο δημόσιο γραφείο εξυπηρέτησης του Γραφείου Πιστοληπτικής Αξιολόγησης Artemis.
Η απόφαση ανήκει στην τράπεζα, όχι στη βαθμολογία
Ο Τομασίδης υπογράμμισε ότι, παρά τη σημασία της, η βαθμολογία διαδραματίζει αποκλειστικά υποστηρικτικό ρόλο για τα πιστωτικά ιδρύματα. Ανέφερε ότι η αξιολόγηση γίνεται από το ίδιο το ίδρυμα, το οποίο εξετάζει τη βαθμολογία σε συνδυασμό με άλλα στοιχεία που διατηρεί το ίδιο.
Ο Τομασίδης δήλωσε ότι η τελική πιστωτική απόφαση λαμβάνεται βάσει αυτής της συνολικής αξιολόγησης, στο πλαίσιο της πολιτικής διαχείρισης κινδύνου του ιδρύματος, και σημείωσε ότι η βαθμολογία που αποδίδεται σε έναν οφειλέτη δεν καθορίζει από μόνη της αν θα χορηγηθεί δάνειο.
Στο σημείο αυτό, ο Τομασίδης τόνισε ότι ο Artemis δεν λαμβάνει απόφαση εκ μέρους του πιστωτικού ιδρύματος μέσω της πιστωτικής βαθμολογίας.
Τρεις παράγοντες γνωστοποιούνται για διαφάνεια
Η πιστωτική βαθμολογία παράγεται ως αναπόσπαστο μέρος της Πιστωτικής Αναφοράς, η οποία απεικονίζει τις πιστωτικές υποχρεώσεις του οφειλέτη. Για λόγους διαφάνειας, μαζί με τη βαθμολογία γνωστοποιούνται και οι τρεις κύριοι παράγοντες που καθορίζουν τον υπολογισμό της. Αυτοί οι παράγοντες μπορούν να συνδεθούν με τα στοιχεία της Πιστωτικής Αναφοράς του οφειλέτη.
Το σύστημα παράγει βαθμολογία για τους κύριους οφειλέτες, είτε πρόκειται για φυσικά είτε για νομικά πρόσωπα. Όσοι λειτουργούν ως εγγυητές για δάνεια τρίτων δεν λαμβάνουν δική τους πιστωτική βαθμολογία. Ο Τομασίδης ανέφερε ότι η βαθμολογία σχετίζεται αποκλειστικά με την πιστωτική συμπεριφορά του ίδιου του οφειλέτη, ενώ οι εγγυήσεις που παρέχονται για τρίτους αποτελούν μέρος του συνολικού πιστωτικού κινδύνου του οφειλέτη.
Νομοθεσία και προστασία δεδομένων
Αναφέρθηκε ότι το έργο είναι αποτέλεσμα συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών και του φορέα υλοποίησης, του Γραφείου Πιστοληπτικής Αξιολόγησης Artemis. Το νομικό και ρυθμιστικό πλαίσιο του συστήματος καταρτίστηκε από το Υπουργείο Οικονομικών, την Κεντρική Τράπεζα και το Γραφείο του Επιτρόπου Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο Τομασίδης δήλωσε ότι κατά την κατάρτιση του πλαισίου δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των προσωπικών δεδομένων των πολιτών, και ότι το σύστημα αναπτύχθηκε σε πλήρη συμφωνία με τον Γενικό Κανονισμό για την Προστασία Δεδομένων (GDPR). Σημειώθηκε ότι η τεχνική υλοποίηση πραγματοποιήθηκε με την υποστήριξη διεθνών εμπειρογνωμόνων με εμπειρία σε αντίστοιχους εθνικούς μηχανισμούς ανταλλαγής δεδομένων.
Ορόσημο στο αναπτυξιακό σχέδιο της ΕΕ
Ο Τομασίδης, αναφερόμενος στο γεγονός ότι η πιστωτική βαθμολόγηση εφαρμόζεται εδώ και πολλά χρόνια σε πολυάριθμες ανεπτυγμένες οικονομίες, υπογράμμισε τη σημασία του συστήματος και υπενθύμισε ότι η έγκαιρη υλοποίηση του έργου αποτελεί ορόσημο στο Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της Κύπρου στο πλαίσιο της ΕΕ.
Ο Τομασίδης ανέφερε ότι η διεθνής εμπειρία δείχνει πως η πιστωτική βαθμολόγηση βελτιώνει την ποιότητα των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών και μειώνει τον πιστωτικό κίνδυνο στο σύστημα, γεγονός που ενισχύει τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Για τα πιστωτικά ιδρύματα, το σύστημα αναμένεται να προσφέρει ένα επιπλέον εργαλείο για την αξιολόγηση υφιστάμενων και δυνητικών οφειλετών. Για τους οφειλέτες, τους δίνει τη δυνατότητα να δουν το δικό τους πιστωτικό προφίλ και την πιστοληπτική τους ικανότητα.
